Określenie superfoods na stałe wpisało się w tematykę zdrowego stylu życia i oznacza roślinne produkty spożywcze o wyjątkowo wysokiej zawartości składników odżywczych. Warto uwzględniać je w codziennej diecie z kilku powodów: wspierają samopoczucie, odporność i ogólną witalność. A na które z superfoods warto zwrócić szczególną uwagę? Opowiadamy poniżej!
Adaptogeny i zielona energia – wsparcie dla ciała i umysłu
O adaptogenach zrobiło się w sieci głośno kilka lat temu, jednak wbrew pozorom nie są one nowością. Ich prozdrowotne właściwości były znane już od setek lat w tradycyjnej medycynie azjatyckiej oraz w ludowych praktykach z różnych części świata.
Za adaptogeny uznaje się wybrane rośliny i grzyby zawierające cenne związki aktywne, które pozytywnie wpływają na funkcjonowanie układu nerwowego i odpornościowego.
Sama ich nazwa również nie jest przypadkowa. Słowo „adaptogen” pochodzi od łacińskiego wyrażenia adaptare, oznaczającego „przystosowywać” lub „dopasowywać się”. Ta nazwa bardzo dobrze oddaje sposób ich działania. Adaptogeny wspierają bowiem organizm w lepszym reagowaniu na stres, zmęczenie i zmienne warunki środowiskowe, a także pomagają zachować wewnętrzną równowagę. Jednymi z popularniejszych adaptogenów są ashwagandha i maca.
Ashwagandha – równowaga i odporność na stres

Ashwagandha, znana również jako żeń-szeń indyjski i witania ospała, od wieków ceniona jest za swoje prozdrowotne właściwości. Najważniejszą częścią rośliny jest korzeń, którego dobroczynne działanie znane było już ponad 3000 lat temu. Do dziś ashwagandha stanowi jeden z fundamentów tradycyjnej medycyny ajurwedyjskiej.
Najcenniejszymi składnikami rośliny są witanolidy – w ashwagandzie występuje aż 140 ich odmian. Uważa się, że związki te mogą wspierać funkcjonowanie organizmu na wielu poziomach. Oto ich główne właściwości:
- łagodzenie stanów zapalnych,
- poprawa jakości i długości snu,
- łagodzenie negatywnych skutków stresu,
- potencjalne właściwości neuroprotekcyjne,
- wsparcie samopoczucia i zdrowia psychicznego,
- wsparcie pracy układu odpornościowego i sercowo-naczyniowego.
Maca – naturalna witalność i energia
Kolejnym korzeniem o właściwościach adaptogennych jest maca. Roślina ta ma równie długą tradycję stosowania, jak ashwagandha. Pochodzi z regionów Południowej Ameryki i już w czasach Inków oraz lokalnych plemion andyjskich była ceniona za swoje wzmacniające ciało i umysł właściwości.
W jej korzeniu kryje się bogactwo składników aktywnych. Są to np. makamidy, makeany, polisacharydy, glukozynolany, polifenole, saponiny i alkaloidy. To właśnie dzięki nim maca wykazuje takie właściwości jak:
- wsparcie płodności,
- działanie kardioprotekcyjne,
- wsparcie funkcji kognitywnych,
- regulacja pracy układu nerwowego,
- działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne.
Zielone superfoods – codzienne wsparcie detoksu i odporności
Wzbogacanie smoothie i koktajli zielonymi algami stało się dla wielu istotnym elementem zdrowej diety i stylu życia. Algi te dostarczają wysokiej jakości białka oraz licznych związków bioaktywnych, które wspierają odporność organizmu i chronią komórki przed stresem oksydacyjnym. Do najchętniej stosowanych należą spirulina i chlorella.
Spirulina jako skoncentrowane źródło składników odżywczych
Spirulina to zielono-błękitna alga o bardzo długiej i ciekawej historii stosowania. W okolicach XIV–XVI wieku starożytni Aztekowie pozyskiwali ją z jeziora Texcoco. Szczególnie chętnie sięgali po nią wojownicy, którzy traktowali ją jako skoncentrowane źródło cennych składników odżywczych. Przez setki lat alga ta stanowiła także ważne źródło pożywienia dla mieszkańców środkowej Afryki, którzy wyławiali ją z jeziora Chad.
Obecnie wiadomo, że spirulina jest źródłem łatwo przyswajalnego białka, witamin (C, E i z grupy B), składników mineralnych (żelazo, wapń, magnez, mangan, cynk) oraz innych prozdrowotnych związków, takich jak beta-karoten, chlorofil, fikocyjanina i związki fenolowe.
Do jej najważniejszych właściwości należą:
- wzmocnienie pracy wątroby,
- działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne,
- wsparcie działania układu odpornościowego,
- pozytywny wpływ na lipidogram i zdrowie serca,
- wsparcie regeneracji organizmu po intensywnym wysiłku.

Chlorella – naturalne oczyszczanie organizmu
Chlorella to kolejna cenna alga, która istnieje na naszej planecie od około 2 miliardów lat. Zaskakujące jest to, że została naukowo opisana dopiero w 1890 roku. Ze względu na swój bogaty profil odżywczy początkowo miała służyć jako produkt spożywczy, pomagający w walce z niedoborami żywności w powojennym świecie. Z czasem stała się popularnym superfood, wspierającym zdrowie na wielu poziomach, a jednym z jej najważniejszych zastosowań jest wspomaganie oczyszczania organizmu.
W jej składzie znajduje się białko, komplet aminokwasów egzogennych, witaminy z grupy B, żelazo, witamina C i E, wapń, magnez, fosfor, cynk, chlorofil, beta-karoten, luteina, kwasy tłuszczowe, polifenole, flawonoidy. Dzięki nim chlorella:
- wspiera pracę wątroby,
- działa antyoksydacyjnie,
- neutralizuje wolne rodniki,
- wspomaga układ odpornościowy,
- wpływa korzystnie na ciśnienie tętnicze krwi,
- może wspomagać organizm w usuwaniu metali ciężkich,
- może przyczyniać się do regulacji poziomu cholesterolu we krwi.
Superfoods bogate w mikroelementy i roślinne składniki
aktywne
Adaptogeny i algi to jedne z najbardziej znanych superfoods, ale to nie jedyne skarby natury. Są też mniej oczywiste składniki, o których wciąż mówi się zdecydowanie za mało. Jednym z nich jest moringa. Ta pochodząca z Indii roślina, nazywana „drzewem długowieczności”, wyróżnia się wysoką koncentracją składników odżywczych.
Sproszkowane liście moringi to naturalna multiwitamina. Dostarczają one witaminy A, C, E, K, witamin z grupy B, a także żelaza, wapnia, magnezu, potasu, fosforu, siarki, miedzi, cynku, manganu, boru, glukozynolanów, polifenoli, flawonoidów, fitosteroli, alkaloidów, chlorofilu, saponin i kwasów tłuszczowych omega-3, -6, -9.
To właśnie dzięki tym związkom moringa:
- wspiera proces redukcji tkanki tłuszczowej,
- działa ochronnie na układ sercowo-naczyniowy,
- wspomaga ogólną witalność i odporność organizmu,
- wspiera regenerację organizmu po wysiłku fizycznym,
- wspiera ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym,
- korzystnie wpływa na kondycję skóry, paznokci i włosów,
- pomaga w naturalnych procesach detoksykacji organizmu,
- może wspierać utrzymanie prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi.
Naturalne wsparcie trawienia i komfortu jelit
Na naszej liście superfoods nie może zabraknąć kopru włoskiego. To warzywo nadaje potrawom delikatny smak i finezyjny wygląd, a jednocześnie stanowi bogate źródło cennych składników odżywczych. Koper włoski, znany także jako fenkuł, to roślina z rodziny selerowatych, wyróżniająca się nietypową budową – mięsistą, białą bulwą i pierzastymi, silnie rozgałęzionymi liśćmi oraz łagodnym, lekko anyżowym smakiem.
Najcenniejsze pod względem ilości składników odżywczych są nasiona fenkułu. Dostarczają one wapnia, fosforu, potasu, kwasu foliowego, witaminy A i K, a także polifenoli, flawonoidów i olejków eterycznych. Nasiona te wpływają na:
- poprawę trawienia,
- zmniejszenie łaknienia,
- wsparcie pracy wątroby,
- utrzymanie równowagi mikrobioty jelitowej,
- łagodzenie wzdęć i dolegliwości jelitowych.
Nasiona fenkułu mogą też łagodzić bóle menstruacyjne, wspomagać pamięć i koncentrację, redukować stres oksydacyjny, zwalczać drobnoustroje oraz wspierać komfort kobiet w okresie menopauzy.
Jak stosować superfoods na co dzień?
Superfoods bardzo łatwo włączyć do codziennej diety. Wiele z nich ma formę proszku, który możesz dodać np. do koktajlu, smoothie, owsianki, jogurtu, kawy, kakao, a nawet do wypieków czy sałatek.
Niektóre z nich możesz spotkać także pod postacią kapsułek, tabletek lub nawet shotów i kropli. Takie rozwiązanie sprawdza się zwłaszcza wśród osób, które są w biegu i rozjazdach. Dzięki temu mogą spakować swoje superfoods do torebki czy bagażu i mieć je zawsze przy sobie.
Aby móc z nich czerpać jak najwięcej korzyści, ważna jest regularność stosowania. W ten sposób organizm codziennie będzie otrzymywał istotne dla zdrowia składniki aktywne, które mogą wesprzeć jego funkcjonowanie.
Pamiętaj jednak, że spożywanie superfoods to tylko jeden z elementów zdrowego stylu życia. Jeśli wdrożysz je do swojej rutyny, ale nie zadbasz o zbilansowaną dietę i regularną aktywność fizyczną, nie przyniosą one spodziewanych rezultatów.

Dlaczego jakość superfoods ma znaczenie?
Superfoods są obecnie już na tyle popularne, że możesz je znaleźć dosłownie wszędzie – w aptekach, drogeriach, marketach, osiedlowych sklepikach i oczywiście w Internecie. Jednak przed wyborem najlepszego zwróć uwagę na kilka kwestii, które decydują o ich jakości:
- Rodzaj upraw – wybierając produkty z certyfikatem organicznym, zmniejszasz ryzyko obecności pestycydów i metali ciężkich.
- Lista składników – unikaj produktów z konserwantami, sztucznymi barwnikami czy aromatami.
- Rodzaj opakowania – niektóre składniki utleniają się pod wpływem światła czy temperatury. Wybieraj więc te, które są w ciemnym i nieprzezroczystym opakowaniu.
- Informacje o alergenach – sprawdź, czy produkt nie zawiera substancji, na które możesz być uczulony, np. orzechów, nasion, glutenu czy soi.
Jeśli zadbasz o te aspekty, masz większą pewność, że wybierasz produkt pełen wartości odżywczych i o wysokiej jakości, który realnie może wesprzeć Twoje zdrowie i samopoczucie.
Bibliografia:
- Arumugam V. i in., Effects of Ashwagandha (Withania Somnifera) on stress and anxiety: A systematic review and meta-analysis, Explore (NY). 2024 Nov-Dec;20(6):103062.
- Bito T, Potential of Chlorella as a Dietary Supplement to Promote Human Health, Nutrients. 2020 Aug 20;12(9):2524.
- Cheah K. L. i in., Effect of Ashwagandha (Withania somnifera) extract on sleep: A systematic review and meta-analysis, PLoS ONE 16(9): e0257843, 2021.
- Guo S. S. i in., Preservation of Cognitive Function by Lepidium meyenii (Maca) Is Associated with Improvement of Mitochondrial Activity and Upregulation of Autophagy-Related Proteins in Middle-Aged Mouse Cortex, Evid Based Complement Alternat Med. 2016 Aug 28;2016:4394261.
- KrishnaRaju A. V. i in., Efficacy and Anti-Inflammatory Activity of Ashwagandha Sustained-Release Formulation on Depression and Anxiety Induced by Chronic Unpredictable Stress: in vivo and in vitro Studies, J Exp Pharmacol. 2023 Jul 25;15:291–305.
- Lee H. W. i in., Maca (Lepidium meyenii Walp.) on semen quality parameters: A systematic review and meta-analysis, Front. Pharmacol. 13:934740, 2022.
- Noreen S. i in., Pharmacological, nutraceutical, functional and therapeutic properties of fennel (foeniculum vulgare), International Journal of Food Properties, 26(1), 915–927.










Skomentuj: